วิธีดูแลกรอบรูปพระและสิ่งศักดิ์สิทธิ์: สีกรอบมงคลและการทำความสะอาดที่ปลอดภัย

มีลูกค้าโทรมาถามผมเรื่องหนึ่งที่ผมได้ยินบ่อยมาก เธอมีรูปพระพุทธรูปทองคำที่แขวนอยู่บนหิ้งพระมาตั้งแต่รุ่นปู่ย่า กรอบเริ่มมีฝุ่นสะสมที่ลวดลายแกะสลัก และกระจกด้านหน้าเริ่มขุ่นมัวจนมองไม่ค่อยเห็นพระหน้าชัด เธอถามว่าจะทำความสะอาดเองได้ไหม และควรใช้อะไร

ผมบอกให้เธอหยุดก่อนแล้วถามว่ากระจกเป็นอะคริลิคหรือกระจกแท้ เพราะคำตอบขึ้นอยู่กับนั้นทั้งหมด การทำความสะอาดกรอบรูปพระหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ไม่ใช่แค่เรื่องความสะอาด แต่ต้องไม่ทำให้ภาพหรือวัสดุเสียหายในระหว่างนั้นด้วย

สีกรอบกับความหมายที่เลือกกันมานาน

ก่อนเรื่องการดูแลรักษา ผมอยากพูดถึงเรื่องที่ลูกค้าถามบ่อยไม่แพ้กัน นั่นคือควรเลือกสีกรอบอะไรให้เหมาะกับรูปพระและของมงคล ในวงการช่างกรอบรูปและความเชื่อดั้งเดิม แต่ละสีมีนัยยะที่คนส่วนใหญ่ยึดถือกันมานาน

ถ้าไม่แน่ใจจะเลือกอะไร สีทองคือตัวเลือกที่ผิดพลาดยากที่สุดสำหรับรูปพระและของมงคล เพราะนอกจากความหมายที่ดีแล้ว สีทองยังเข้ากับโทนสีของภาพพระส่วนใหญ่ได้ดี และดูสง่างามไม่ว่าห้องจะตกแต่งสไตล์ไหน

ทำความสะอาดกระจกให้ถูกวิธี

เรื่องที่สำคัญที่สุดก่อนเริ่มทำความสะอาดคือการรู้ว่ากระจกที่อยู่หน้ากรอบเป็นกระจกแท้หรืออะคริลิค เพราะวิธีการและน้ำยาที่ใช้ต่างกันโดยสิ้นเชิง กระจกแท้ใช้น้ำยาเช็ดกระจกได้เลย แต่ต้องเป็นสูตรที่ไม่มีแอมโมเนียเป็นส่วนประกอบ เพราะแอมโมเนียจะทำลายสารเคลือบกัน UV บนกระจกพิเศษ ฉีดน้ำยาลงบนผ้าไมโครไฟเบอร์ก่อน ไม่ใช่ฉีดตรงกระจกโดยตรง แล้วเช็ดเบาๆ จากนั้นเช็ดซ้ำด้วยผ้าแห้งสะอาดอีกครั้ง

อะคริลิคต้องระวังกว่ากระจกมาก

อะคริลิคมีความอ่อนไหวต่อสารเคมีมากกว่ากระจกแท้อย่างเห็นได้ชัด น้ำยาเช็ดกระจกทั่วไปที่ขายตามห้างเกือบทุกยี่ห้อมีแอมโมเนียเป็นส่วนประกอบ ซึ่งจะทำให้ผิวอะคริลิคขุ่นมัวถาวร และเมื่อขุ่นแล้วไม่มีทางทำให้ใสกลับมาได้ สำหรับอะคริลิคให้ใช้น้ำยาที่ผลิตมาเพื่ออะคริลิคโดยเฉพาะ หรือน้ำอุ่นผสมสบู่เด็กอ่อนเล็กน้อย เช็ดด้วยผ้าไมโครไฟเบอร์เบาๆ เท่านั้น กระดาษทิชชูดูนุ่มแต่มีเส้นใยที่แข็งพอจะขีดข่วนผิวอะคริลิคได้

กรอบไม้และลวดลายแกะสลัก

กรอบไม้รวมถึงกรอบหลุยส์ที่มีลวดลายแกะสลักซับซ้อนนั้น ฝุ่นมักสะสมในร่องลวดลายที่เข้าถึงได้ยาก วิธีที่ดีที่สุดคือใช้แปรงขนอ่อนปัดฝุ่นออกก่อน จากนั้นใช้ผ้าไมโครไฟเบอร์แห้งเช็ดพื้นผิวที่เรียบ ถ้าต้องการทำความสะอาดลึกขึ้น ใช้ผ้าชุบน้ำยาเฟอร์นิเจอร์เล็กน้อยแล้วบิดให้หมาด เช็ดตามแนวลายไม้ อย่าทิ้งความชื้นไว้บนไม้นานเพราะอาจทำให้สีหลุดหรือไม้บวมได้

สิ่งที่ห้ามทำโดยเด็ดขาด

ผมเจอกรอบที่เสียหายจากการทำความสะอาดผิดวิธีมาไม่น้อย สิ่งที่พบบ่อยที่สุดคือการฉีดน้ำยาโดยตรงลงบนกรอบโดยเฉพาะตอนที่ยังแขวนอยู่บนผนัง น้ำยาจะไหลลงไปตามขอบกระจกเข้าไปด้านในกรอบและทำให้ภาพชื้น นอกจากนั้นยังมีการใช้ผ้าเนื้อหยาบหรือกระดาษทิชชูเช็ดอะคริลิค การถูแรง การใช้แปรงขนแข็ง และการทำความสะอาดบ่อยเกินไปโดยไม่จำเป็น ฝุ่นในปริมาณปกติที่เพิ่งสะสมไม่กี่สัปดาห์ไม่ได้ทำให้ภาพเสียหาย แต่การทำความสะอาดผิดวิธีทำให้เสียหายได้ถาวร

ถ้ากรอบรูปพระหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่บ้านมีปัญหาที่ไม่แน่ใจว่าจะแก้ยังไง ส่งรูปมาทาง LINE ได้เลยครับ ผมดูให้และบอกวิธีที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับกรอบแต่ละแบบ